Nhiều năm rồi, tôi vẫn nhớ mãi một chi tiết khi đọc cuốn sách Papillon – Người Tù Khổ Sai.
Không phải những lần vượt ngục.
Không phải những trận đòn.
Mà là một miếng cùi dừa.
Khi Papillon bị biệt giam, ông gần như bị cắt đứt hoàn toàn với thế giới bên ngoài.
Thứ đáng sợ nhất không chỉ là cái đói.
Mà là cảm giác: mình đã bị thế giới quên mất.
Thế rồi mỗi ngày, ông nhận được một miếng cùi dừa nhỏ.
Không đủ no.
Không thể mở cánh cửa sắt.
Cũng chẳng thể thay đổi số phận.
Nhưng nó nói với ông một điều:
Bên ngoài kia, vẫn còn người nhớ đến mình.
Và đôi khi, chỉ thế thôi cũng đủ để một con người chưa gục xuống.
Những năm còn trẻ, tôi cũng từng có những quãng thời gian thấy cuộc sống khá ngột ngạt.
Cơm áo. Tương lai. Áp lực. Và cái cảm giác phải tự bơi giữa rất nhiều điều bất định.
Những cuốn sách như Papillon ngày đó không cho tôi “động lực” để làm điều gì phi thường.
Nó cho tôi một thứ quan trọng hơn:
Sức chịu đựng.
Không phải để tiến thật nhanh, mà để những lúc chưa thể tiến lên, mình vẫn không gục xuống.
Có lẽ từ những cuốn sách như thế, tôi cũng hình thành một cách nhìn khá kỳ lạ: gặp hoàn cảnh khó thì thử coi nó như một chuyến phiêu lưu.
Những năm ở Myanmar, có thời gian tôi lái một chiếc ô tô cũ hơn 20 năm tuổi, cọc cạch và hỏng lên hỏng xuống.
Thay vì thấy chán, tôi lại tưởng tượng mình như Indiana Jones đang rong ruổi ở một vùng đất xa lạ.
Đến thời kỳ Covid, cũng tại Myanmar, có lúc tôi phải ở khách sạn suốt vài tháng, ngày qua ngày ăn mì tôm.
Tôi vẫn nghĩ:
Mình thế này đã hạnh phúc chán so với Papillon.
Có lẽ những câu chuyện mình từng đọc đã âm thầm thay đổi cách mình nhìn hoàn cảnh.
Khó khăn vẫn là khó khăn.
Nhưng mình không nhất thiết phải nhìn mình như một nạn nhân của nó.
Sau cùng, thứ giúp một người đi qua những giai đoạn khó khăn nhất vẫn là sự kiên cường của bản thân.
Nhưng đôi khi, để sự kiên cường ấy không cạn đi, chỉ cần một hy vọng rất nhỏ — đủ để tin rằng vẫn còn ngày mai, và mình vẫn còn lý do để tiếp tục.
Với Papillon, đó là một miếng cùi dừa.
Với tôi, đó từng là một cuốn sách.
